نیمی از پسماندهای صنعتی بدون بازیافت قابل استفاده است

معاون سازمان محیط زیست با بیان اینکه حدود ۱۱ میلیون تن پسماند صنعتی در کشور تولید می‌شود، تصریح کرد: بخش بزرگی از این پسماند‌ها که در صنایع پتروشیمی و پالایشگاهی تولید می‌شود، قابلیت تولید ثروت بالایی دارند که در حال حاضر ازدست می‌رود.

به گزارش گروه کشاورزی، توسعه روستایی و محیط زیست خبرگزاری صداوسیما، پیام جوهرچی، معاون دفتر مدیریت پسماند سازمان حفاظت محیط زیست کشور در برنامه روی خط خبر صبح سه شنبه شبکه خبر با بیان اینکه مدیریت پسماند‌های صنعتی بیشترین موانع و مشکلات را دارد، اظهار داشت: در حالی که پسماند‌های صنعتی می‌تواند ارزش افزوده بالایی برای کشور داشته باشد، بخش بزرگی از ۱۱ میلیون تن پسماند صنعتی ما به شکل‌های مختلف به ویژه قاچاق به عنوان سوخت، هدر می‌رود.

جوهرچی تصریح کرد: حدود ۳۰ تا ۴۰ درصد از پسماند‌های صنعتی که اغلب آن محصول فعالیت‌های پالایشگاهی و پتروشیمی است، می‌تواند بدون دور ریز مورد استفاده قرار بگیرد و اکنون بخشی از این مواد به عنوان پسماند به کشور‌های دیگر منتقل می‌شود و در این کشور‌ها به عنوان سوخت مورد استفاده قرار می‌گیرد.

وی افزود: حدود ۶۰ درصد باقیمانده از پسماند‌های صنعتی نیز قابلیت بازیافت برای مصارف صنعتی را دارند که در صورت برنامه ریزی و مدیریت در این زمینه، هم اشتغالزایی ایجاد می‌شود و هم برای کشور ایجاد ثروت می‌کند.

مشروح گفتگوی برنامه روی خط خبر صبح سه شنبه ۷ مهر ۱۴۰۵ شبکه خبر:

سؤال: ما چند نوع پسماند داریم؟

جوهرچی: طبق قانونی که سال ۱۳۸۳ در مجلس شورای اسلامی مصوب شد و تقسیم‌بندی انجام شده؛ ما به پنج نوع پسماند رسیدیم. اما قبل از پاسخ به سوالات شما من نکاتی را مطرح می‌کنم.

مدیریت پسماند موضوعی است که در کل دنیا، موضوع جدیدی است، چون بالأخره با پسماند‌های جدید و انواع جدیدی مواجه شدیم؛ از ۱۹۷۰ میلادی به این سو موضوع جدی گرفته شده؛ مثل سایر موضوعات؛ سازه‌ای، عمرانی و بقیه بخش‌ها، این نیست که صد‌ها سال شاید پشتوانه داشته باشد، بنابراین با این دید بهتر است جلو برویم. حالا جایگاه سازمان محیط زیست را عرض کنم؛ سازمان با یک عده و عُده خیلی کمی به عنوان ناظر بر حسن اجرای قانون تعریف شده؛ یعنی سازمان محیط زیست را به عنوان دستگاه اجرایی در قانون قطعاً نمی‌بینید در قانون و سؤالات و انتقاداتی که در ادامه بحث خواهم کرد؛ این را توجه بفرمایید که سازمان از جانب طلبکاری حرف می‌زند، نه از جانب دستگاه اجرایی که وظیفه اجرایی داشته باشد.

سؤال: اشاره کردید به این که ما پنج نوع پسماند داریم، اشاره بفرمایید که چه هستند و کدام یک از آنها بیشترین آسیب را به محیط زیست کشورمان وارد می‌کند و بیشترین میزان تولید را در کشور ما دارد؟

جوهرچی: شاید آنچه که عموم می‌بینند، بیشتر پسماند‌های شهری و روستایی است؛ حدود ۲۰ میلیون تن در سال یا به عبارتی ۵۵ هزار تن در روز ما پسماند شهری داریم، ولی در کنار مضرات و خطراتی که کنار این بگیرید؛ پسماند‌های شیمیایی و سموم کشاورزی خطرناک، شاید خطر بیشتری نسبت به پسماند‌های شهری دارند که مغفول می‌مانند؛ پسماند‌های پزشکی و بیمارستانی ما بسیار خطرناک و عفونی هستند، ولی آن که بیشتر دیده می‌شود؛ موضوع شهرداری‌ها و پسماند‌های شهری ماست که متأسفانه وضعیت مطلوبی هم ندارد.

سؤال: نسبت به سنوات گذشته فکر می‌کنم قدری البته کاهش پیدا کرده؟ دورریز‌هایی که در خانه‌ها خیلی زیاد هم داشتیم، با شرایطی که در کشورمان پیش آمده، کاهش پیدا کرده، چون عدد و رقم‌ها را آن طور که مطالعه می‌کردم می‌شود گفت با کاهش تقریباً قابل تأملی رو‌به‌رو بودیم.

جوهرچی: در این یک سال اخیر؛ یکی از منافعی که این وضعیت داشته، شاید این بوده که تولید پسماند و ضایعات کاهش پیدا کرده، فشار روی مراکز دفع ما و مراکز لجستیک و سیستماتیکی که می‌خواهند اینها را حمل و نقل کنند کمتر شده، ولی قطعاً این طور نخواهد بود، ما از الان باید فکرش را کنیم که چند سال آینده چه کار می‌خواهیم کنیم و به چه سمتی می‌خواهیم برویم؟

سؤال: اشاره کردید در بین پسماند‌هایی که داریم؛ پسماند‌های بیمارستانی است؛ وضعیت این پسماند‌های خطرناکی که به عنوان پسماند‌های بیمارستانی و البته صنعتی هستند، ساماندهی آنها به چه گونه‌ای است؟

جوهرچی: در مورد پسماند‌های پزشکی و بیمارستانی ما در بیمارستان‌های دولتی، آن که زیر نظر وزارت بهداشت است، تقریباً وضعیت مطلوب به بالا را داریم.

سؤال: یعنی امحاء و دفعی که صورت می‌گیرد به صورت استاندارد صورت می‌گیرد؟

جوهرچی: بله، کالکشن، جمع‌آوری، حمل و دفع آن به صورت تقریباً، نمی‌توانیم بگوییم صد درصد پرفکت، ولی به صورت مطلوب انجام می‌شود. مشکل در پسماند بیمارستانی ما؛ متأسفانه مطب‌ها و مراکز جراحی محدود هستند. نظارتی که باید بر آنها باشد؛ متأسفانه، پراکنده، گسترده و جمع‌آوری آنها سخت است. فرهنگ‌سازی که باید در آن مورد شود، شاید یک مطب پزشکی اندازه دو تا سه کیلو در روز پسماند داشته باشد، آن باید فرهنگ سازی شود که چگونه آن را جمع کنیم و از پسماند‌های شهری ما جدا شود و برود سمت بازیافت و دفع مناسب که آن هم بالأخره وزارت بهداشت دست‌اندرکار است و طبق ضوابط باید انجام شود.

سؤال: نظارت با وزارت بهداشت است؟

جوهرچی: بر عهده وزارت بهداشت است، ناظر عالی؛ سازمان حفاظت از محیط زیست است.