ضرورت تأمین نقدینگی کشاورزان برای خرید کود
معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی از پرداخت مستقیم یارانه کود اوره به حساب کشاورزان خبر داد؛ همزمان با افزایش چندبرابری قیمت کودهای پایه، تولیدکنندگان درباره کاهش قدرت خرید کشاورزان و پیامدهای آن بر تولید محصولات کشاورزی هشدار میدهند.
به گزارش گروه کشاورزی و محیط زیست خبرگزاری صداوسیما، مجید آنجفی در برنامه میز اقتصاد با موضوع تأمین کود مورد نیاز کشاورزان در سال زراعی جدید گفت: براساس مصوبه جدید دولت، یارانه کود اوره بهجای پرداخت به پتروشیمیها، مستقیماً به حساب کشاورزانی که این کود را خریداری و تحویل گرفتهاند، واریز میشود.
وی با بیان اینکه اعتبار این یارانه هنوز تخصیص نیافته است، افزود: به محض اعلام و تخصیص اعتبار از سوی سازمان برنامه و بودجه، وزارت جهاد کشاورزی از طریق سامانههای مربوط، یارانه را به حساب کشاورزان واریز خواهد کرد.
معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی میزان این یارانه را حدود یک میلیون تومان به ازای هر واحد خرید کود اوره اعلام کرد و گفت: قیمت این کود که براساس مصوبه قبلی حدود یک میلیون و ۵۵۰ هزار تومان بود، اکنون با نرخ عرضه در بورس به حدود ۳ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان رسیده است.
در همین حال، صیاد فرهادی، رئیس انجمن ملی تولیدکنندگان کودهای پایه کشاورزی، از افزایش ۲۳۵ تا ۸۴۸ درصدی قیمت انواع کودهای پایه خبر داد و گفت: قیمت کود اوره ۲۳۵ درصد، سوپرفسفات تریپل ۷۷۰ درصد، سوپرفسفات ساده ۸۴۸ درصد، سولفات پتاسیم ۶۴۸ درصد و کلرور پتاسیم ۴۸۰ درصد افزایش یافته است.
وی کمبود خاک فسفاته، افزایش قیمت مواد اولیه و هزینههای حملونقل را از مهمترین مشکلات تولیدکنندگان دانست و افزود: قیمت اسید سولفوریک از حدود ۴ هزار تومان در ابتدای سال به ۴۸ هزار تومان رسیده و هزینه حملونقل نیز در این مدت دو برابر شده است.
فرهادی با تأکید بر محدودیت توان مالی کشاورزان برای خرید کود با قیمتهای جدید هشدار داد: در صورت چارهاندیشی نکردن دولت برای تأمین کود مورد نیاز بخش کشاورزی، ممکن است سال آینده با کاهش ۱۰ میلیون تنی تولید گندم مواجه شویم.
در مقابل، آنجفی با تأکید بر ضرورت بررسی همزمان هزینه نهادهها و درآمد کشاورزان گفت: قیمت محصولات کشاورزی نیز در سال جاری افزایش یافته و واقعیتر شده است؛ بهطوری که قیمت جو از حدود ۱۰ تا ۱۱ هزار تومان در سال گذشته به حدود ۶۰ هزار تومان رسیده است.
وی افزایش ۷۰ درصدی سطح زیرکشت دانههای روغنی نسبت به سال گذشته را نیز از نشانههای بهبود صرفه اقتصادی تولید دانست و افزود: برای تأمین نقدینگی کشاورزان در زمان کشت، شرکت خدمات حمایتی کشاورزی و بانک کشاورزی خرید اعتباری و روشهای جدید تأمین مالی را در دستور کار قرار دادهاند.
آنجفی همچنین با اشاره به افزایش تولید محصولات زراعی کشور از حدود ۸۲ میلیون تن به ۹۴ میلیون تن در سال گذشته گفت: با وجود پیشبینیهایی درباره کاهش تولید در پی تغییر سیاستهای یارانهای، تولید افزایش یافت که بخشی از آن به اصلاح الگوی مصرف کود و استفاده از محصولات متنوعتر و باکیفیتتر مربوط است.
وی افزود: براساس اعلام انجمن واردکنندگان کود و سم، حدود یکونیم میلیون تن کود غیریارانهای از طریق بخش خصوصی در کشور توزیع شده است؛ محصولاتی که بخشی از آنها شامل کودهای مایع و کودهای قابل استفاده از طریق آب آبیاری است.
در این زمینه، مهدی حسینی یزدی، رئیس انجمن واردکنندگان سم و کود، نیز با تأیید این آمار گفت: حدود ۵۰۰ شرکت در حوزه واردات و عرضه کود فعالیت دارند و بخش خصوصی آمادگی دارد با توسعه تولید و تأمین کودهای متناسب با نیاز خاک، بخشی از نیاز تغذیهای کشاورزی را تأمین کند.
با این حال، فرهادی درباره آمار واردات و تأمین کودهای پایه خواستار بررسی آمار رسمی گمرک شد و گفت: برای مشخص شدن میزان واقعی تأمین کود از محل واردات، باید آمار مواد اولیه وارداتی مورد استفاده در تولید کودهای پایه بهطور جداگانه بررسی شود.
از سوی دیگر، فرهاد مشیری، عضو هیئت علمی مؤسسه تحقیقات خاک و آب، با هشدار درباره پیامدهای افزایش قیمت کود بر مصرف این نهاده گفت: تجربه اصلاح نظام یارانهها در سالهای گذشته نشان میدهد افزایش قیمت کود میتواند به کاهش مصرف آن از سوی کشاورزان منجر شود.
وی با تشریح وضعیت حاصلخیزی خاکهای کشور افزود: حدود ۶۰ درصد خاکهای کشاورزی با کمبود شدید ماده آلی، ۷۰ درصد با کمبود فسفر، ۳۰ درصد با کمبود پتاسیم و حدود ۵۰ درصد با کمبود عناصر ریزمغذی از جمله آهن و روی مواجهاند؛ بنابراین تأمین متناسب انواع کود برای حفظ حاصلخیزی خاک و افزایش تولید ضروری است.
مشیری توزیع غیرمتناسب کود با نیاز خاک و شرایط اقلیمی را از چالشهای نظام فعلی دانست و گفت: در حال حاضر بخش عمده توزیع کود بدون توجه کافی به ویژگیهای خاک و اقلیم انجام میشود و برای اصلاح این روند باید آزمون خاک و توصیه کارشناسی مبنای تخصیص کود به کشاورزان قرار گیرد.
وی با اشاره به ظرفیت مؤسسه تحقیقات خاک و آب برای تولید دادههای مربوط به حاصلخیزی خاک کشور افزود: تقویت نظام نسخهنویسی کودی، تربیت کارشناسان متخصص و مشارکت بیشتر بخش خصوصی در تأمین و توزیع کود از زیرساختهای ضروری برای مصرف بهینه نهادههاست.
آنجفی نیز هدفمند کردن یارانهها را زمینهساز اصلاح الگوی مصرف کود دانست و گفت: در نظام قبلی، اختلاف قیمت کود یارانهای با بازار باعث میشد کشاورزان بدون توجه کافی به نیاز واقعی خاک و توصیههای فنی، برای دریافت کود یارانهای رقابت کنند؛ در حالی که بیش از ۴۰ هزار عنوان کودی متناسب با انواع خاک، محصول و شرایط اقلیمی وجود دارد.
وی از پیگیری پیشنهادی برای تجمیع یارانه کودهای اوره، فسفات و پتاس خبر داد و افزود: هدف این است که بهجای اختصاص یارانه جداگانه به هر نوع کود، اعتباری برای اصلاح نظام تغذیه و حاصلخیزی خاک در اختیار کشاورز قرار گیرد تا بتواند براساس آزمون خاک و توصیه کارشناسی، کود متناسب با نیاز مزرعه خود را تهیه کند.
معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی توسعه مصرف کودهای آلی، زیستی و بیولوژیک را نیز از ضرورتهای بهبود حاصلخیزی خاک و تثبیت عملکرد محصولات کشاورزی دانست.
جامع ترین پایگاه اطلاعاتی، دانش، دوره های آموزشی و مشاوره با متخصصان و مشاوران بخش کشاورزی در کشور