جزئیات خبر

تخریب محیط زیست در حملات به ایران و غزه، جنایت جنگی است

تخریب محیط زیست در حملات به ایران و غزه، جنایت جنگی است

رئیس شبکه راه‌حل‌های توسعه پایدار سازمان ملل متحد تأکید کرد که تخریب محیط‌زیست و زیرساخت‌های حیاتی، بخشی جدایی‌ناپذیر از کارزار‌های جنگی و عاملی برای ایجاد فجایع زیست‌محیطی ماندگار در کل منطقه است.

به گزارش گروه کشاورزی، توسعه روستایی و محیط زیست خبرگزاری صداوسیما، پروفسور جفری ساکس (Jeffrey Sachs) رئیس شبکه راه‌حل‌های توسعه پایدار سازمان ملل متحد در سخنرانی تصویری خود در همایش بین‌المللی «سایه جنگ بر مردم و طبیعت در منطقه» با رویکردی عمیق به پیوند میان جنگ و نابودی زیست بوم ها پرداخت.

وی تأکید کرد: تنها راه نجات انسان و طبیعت، متوقف کردن این جنگ‌هاست. وی با بیان اینکه جنگ جنایتکارانه آمریکا علیه ایران باید فوراً پایان یابد و کشتار در غزه نیز باید در عمل متوقف شود، تصریح کرد: هیچ قانون زیست‌محیطی نمی‌تواند تصمیم به بمباران انبار‌های نفت در یک شهر پرجمعیت یا نابودی باغ‌های میوه را جبران کند.

وی بر ضرورت رعایت ممنوعیت توسل به زور در منشور سازمان ملل و استفاده از دیپلماسی واقعی از طریق شورای امنیت برای حفاظت از محیط‌زیست و جان انسان‌ها تأکید کرد.

ساکس با اشاره به اینکه مجمع عمومی سازمان ملل از سال ۲۰۰۱ «روز بین‌المللی پیشگیری از بهره‌برداری از محیط زیست در جنگ» را رسمیت شناخته است، افزود که خسارت‌های وارد شده به زمین، آب و هوا در دوران جنگ چنان ماندگار هستند که حتی صلحی پایدار نیز قادر به جبران آنها نیست.

وی با نقد نگرش‌های سیاسی کنونی گفت که جنگ علیه سایر انسان‌ها و جنگ علیه طبیعت، دو پدیده جداگانه نیستند و هر دو جلوه‌هایی از یک طرز تفکر واحد هستند.

وی با اشاره به آمار‌های تکان‌دهنده از وضعیت غزه گفت که این منطقه حدود ۹۷ درصد از محصولات درختی و ۹۵ درصد از اراضی پوشیده از درختچه خود را از دست داده است و تخریب چاه‌های آب و شبکه‌های آبیاری، بخشی از یک کارزار واحد برای غیرقابل‌سکونت کردن این منطقه است.

رئیس شبکه راه‌حل‌های توسعه پایدار سازمان ملل متحد همچنین با اشاره به حملات به ایران گفت: در ژوئن ۲۰۲۵، حملات به انبار نفت شهران در تهران باعث انتشار دود سمی شد و در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶، ایالات متحده و اسرائیل جنگی گسترده‌تر و غیرقانونی را علیه ایران آغاز کردند که بدون مجوز شورای امنیت بود.

رئیس شبکه توسعه پایدار سازمان ملل، سه گام اساسی را برای مقابله با این بحران پیشنهاد کرد: نخست، اجرای مؤثر حقوق بین‌الملل؛

وی با اشاره به پروتکل الحاقی اول کنوانسیون‌های ژنو و اساسنامه رم، تأکید کرد که وارد کردن خسارات گسترده و شدید به محیط زیست، از سوی قوانین بین‌المللی به‌عنوان «جنایت جنگی» شناخته می‌شود.

دوم، اقدام منطقه‌ای؛ وی پیشنهاد کرد کشور‌های منطقه، از جمله ایران و اعضای شورای همکاری خلیج فارس، از طریق سازکار‌های موجود یک «پیمان منطقه‌ای» تدوین کنند تا تأسیسات آب‌شیرین‌کن، زیرساخت‌های آبی و نفتی منطقه هرگز هدف حملات قرار نگیرند.

سوم، گذار به انرژی‌های تجدیدپذیر؛ ساکس تأکید کرد که دستاورد‌های صلح باید شامل احیای تالاب‌ها و زمین‌های کشاورزی و همچنین توسعه انرژی‌های پاک باشد تا منطقه از وابستگی به زیرساخت‌های نفت و گاز که همواره اهداف حملات هستند، رها شود.

ساکس در پایان سخنان خود با استناد به شعر مشهور سعدی در گلستان، گفت: پیکر به‌هم‌پیوسته انسان را زمین، آب و هوا نیز در بر می‌گیرد و تأکید کرد که ریشه مشترک ویرانی انسان و سیاره زمین، در نگرش‌هایی، چون تکبر، فقدان خویشتن‌داری و نبود دوراندیشی نهفته است.

در ادامه این نشست، پروفسور محمد عظام از دانشگاه علوم و فناوری اردن (مرکز دیپلماسی آب)، بر اهمیت «دیپلماسی آب» تأکید کرد.

وی با اشاره به اینکه آسیب به تصفیه‌خانه‌های آب و شبکه‌های فاضلاب، دسترسی مردم به آب سالم را مختل کرده و ورود آلاینده‌ها به خاک و آب‌های زیرزمینی می‌تواند حتی پس از پایان درگیری‌ها، سلامت عمومی و کشاورزی را تهدید کند، افزود که تجربه درگیری‌ها در سوریه و غزه نشان می‌دهد که تخریب محیط زیست، هم‌زمان یک بحران بشردوستانه، بهداشتی و امنیت غذایی است.

وی تصریح کرد که در چنین شرایطی، دیپلماسی آب فراتر از مذاکره درباره تخصیص منابع، می‌تواند در حفاظت از زیرساخت‌های حیاتی، حفظ ارتباطات، کاهش بی‌اعتمادی و احیای محیط زیست نقش‌آفرینی کند.

در سایت ما عضو شوید

برای عضویت در خبرنامه کشاورزیار شماره همراه خود را در کادر زیر وارد کنید

در حال تماس ...