ایران در آستانه خودکفایی برنج با حذف ضایعات از مرحله کاشت تا فرآوری

کارشناس اقتصاد کشاورزی گفت: ایران با تولید سالانه ۲.۵ میلیون تن برنج سفید، در یک قدمی خوداتکایی کامل قرار دارد.

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، حمید نیک سرشت در گفتگوی اختصاصی با خبرنگار گروه کشاورزی و محیط زیست، افزود: کارشناسان هشدار می‌دهند که تداوم ضایعات ۱۵ تا ۲۰ درصدی در مراحل کاشت تا فرآوری، همچنان مانع بزرگی برای قطع کامل واردات است.

این کارشناس اقتصاد کشاورزی گفت: راهکار خروج از این چالش، هدایت بودجه‌های وارداتی به سمت نوسازی کارخانه‌های شالی کوبی و بهره برداری از ۱۶۰ محصول جانبی برنج اعلام شده است.

نیک سرشت افزود: نقشه راه خوداتکایی بر اساس تحلیل‌های موجود، با تغییر سیاست‌های تخصیص ارز - یعنی انتقال بودجه‌ی واردات برنج به زنجیره تأمین داخلی (کشاورزان و کارخانجات) - ایران می‌تواند نیاز خود به بازار‌های خارجی را به صفر برساند. برنج‌های با کیفیت تولید شده در استان‌های شمالی (که ۷۰ درصد تولید کشور را تأمین می‌کنند)، هم اکنون ظرفیت بالایی برای صادرات دارند.

 کارشناس اقتصاد کشاورزی گفت: آمار‌ها نشان دهنده یک هدررفت بزرگ در مسیر تولید‌اند. در مرحله مزرعه، استفاده از روش‌های سنتی سبب اتلاف ۹ تا ۲۰ درصد محصول در زمان کاشت و برداشت می‌شود. در مرحله کارخانه، کارخانه‌های فرسوده شالی کوبی عاملِ از بین رفتن ۷ تا ۱۵ درصد محصول هستند، که نوسازی آنها می‌تواند این ضایعات را تا ۵۰ درصد کاهش دهد.

وی افزود: در حالی که زنجیره ارزش برنج در دنیا به بیش از ۱۶۰ محصول جانبی متکی است، ایران همچنان تنها بر محصول نهایی (برنج سفید) تمرکز دارد. تولید روغن سبوس، دارو‌های دیابت و کاغذ از کاه برنج، فرصت‌های مغفول مانده‌ای است که می‌تواند علاوه بر کاهش ضایعات، درآمد ارزی قابل توجهی برای کشور ایجاد کند.

نیک سرشت گفت: صنعت برنج کشور برای گذار از شیوه سنتی به صنعتی، نیازمند «یکپارچه سازی اراضی»، «ارائه تسهیلات کم بهره به کشاورزان» و «به کارگیری بسته بندی‌های مدرن» است، تا سرانه مصرف ۳۵ تا ۴۰ کیلوگرمی مردم ایران، به طور کامل با تولید داخلی تأمین شود.